Abstract
Ushbu maqolada zo‘ravonlik tushunchasining mazmun-mohiyati, uning psixologik xususiyatlari hamda shaxs rivojlanishiga ta’siri tahlil qilingan. Tadqiqotda zo‘ravonlikning kelib chiqishini tushuntiruvchi asosiy nazariy yondashuvlar, jumladan, Z. Freyd, E. Fromm, A. Bandura, L. Vygotskiy, A. Leontiev, S. Rubinshteyn, G‘. Shoumarov, V. Karimova, L. Berkowitz va A. Raine qarashlari o‘rganilgan. Zo‘ravonlikka uchragan shaxslarda kuzatiladigan psixologik oqibatlar, zo‘ravon shaxslarning psixologik va fiziologik xususiyatlari hamda agressiv xulq-atvorning shakllanish mexanizmlari yoritilgan. Tadqiqot natijalari zo‘ravonlik biologik, psixologik va ijtimoiy omillarning o‘zaro ta’siri natijasida yuzaga keladigan murakkab ijtimoiy-psixologik hodisa ekanligini ko‘rsatadi.
References
1. The Anatomy of Human Destructiveness. 1973. Erich Fromm
2. Freyd S. Civilization and Its Discontents. – London: Hogarth Press, 1930.3
3. Social Learning Theory, 1977, Albert Bandura
4. Bandura A. Social Learning Theory. – Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall, 1977. – 247 p.
5. Bandura A., Ross D., Ross S.A. Transmission of Aggression Through Imitation of Aggressive Models // Journal of Abnormal and Social Psychology. – 1961. – Vol. 63. – No. 3. – P. 575–582.
6. Aggression: A Social Learning Analysis, 1963, Albert Bandura
7. Leontiev A.N. Deyatelnost. Soznanie. Lichnost. – Moskva: Politizdat, 1975. – 304 s.
8. Rubinshteyn S.L. Osnovy obshchey psixologii. – Sankt-Peterburg: Piter, 2002. – 720 s.
9. Shoumarov G‘.B. Oila psixologiyasi: Oliy o‘quv yurtlari talabalari uchun darslik. – Toshkent: Sharq, 2010. – 320 b.
10. Karimova V.M. Oila psixologiyasi. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2008. – 170 b.
11. Raine A. The Anatomy of Violence: The Biological Roots of Crime. – New York: Pantheon Books, 2013. – 478 p.
12. Berkowitz L., LePage A. Weapons as Aggression-Eliciting Stimuli // Journal of Personality and Social Psychology. – 1967. – Vol. 7. – № 2. – P. 202–207.