Abstract
Maqolada IT kompaniyalar faoliyatida Big Data texnologiyalaridan foydalanish samaradorligini oshirish masalasi ilmiy-amaliy nuqtai nazardan tahlil qilinadi. Big Data muhitida ma’lumot hajmi, tezligi va xilma-xilligi ortishi natijasida an’anaviy ma’lumotlar arxitekturasi va boshqaruv mexanizmlari yetarli natija bermay qolmoqda. Shu sababli maqolada Big Datani joriy etishda uchraydigan tipik muammolar (ma’lumot siloslari, sifat pastligi, metama’lumot yetishmasligi, xavfsizlik va muvofiqlik, kadrlar tanqisligi, xarajatlar) tizimli tasniflanadi hamda ularni bartaraf etish uchun “strategiya—platforma—ma’lumotlar boshqaruvi—analitika—operatsion boshqaruv” zanjiriga asoslangan takomillashtirish modeli taklif qilinadi. Taklif etilgan yondashuv DataOps/MLOps amaliyoti, ma’lumotlar katalogi, sifat indikatorlari va KPIlar orqali joriy etishni standartlashtirishga xizmat qiladi. Natijada IT kompaniyalarda qaror qabul qilish tezligi, mahsulotni personallashtirish, risklarni oldindan aniqlash va xizmat ko‘rsatish sifati sezilarli yaxshilanishi asoslanadi. Big Data bo‘yicha xalqaro standartlar va tavsiyalar tahlili asosida amaliy yo‘l xaritasi va yetuklik mezonlari shakllantiriladi.
References
1. Dean J., Ghemawat S. MapReduce: simplified data processing on large clusters. Communications of the ACM, 2008.
2. Zaharia M. et al. Apache Spark: A Unified Engine for Big Data Processing. Communications of the ACM, 2016.
3. DAMA International. DAMA-DMBOK: Data Management Body of Knowledge (2nd Edition). Technics Publications, 2017.
4. Suyunova D.D. Corporate in joint stock companies ways to use digital technologies to improve management.European Journal of Research Development and Sustainability (EJRDS), Available Online at: https://www.scholarzest.com Vol. 4 No 09. September 2023 ISSN:2660-5570.
5. Suyunova D.D. Korporativ boshqaruvning samaradorligini oshirishda raqamli texnolgiyalardan foydalanish masalasiga ilmiy qarashlar.Iqtisodiy tarqqiyot va tahlil ilmiy elektron jurnali, 2024 yil 31 iyul.https://e-itt.uz/index.php/eitt/article/view/1472/1379.
6. Suyunova D.D. Raqamli texnologiyalardan foydalanish asosida korporativ boshqaruvning samaradorligini oshirish masalasiga ilmiy yondashuv.(Raqamli iqtisodiyot sharoitida biznes va tadbirkorlikni rivojlantirishning dolzarb muammolari, xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya, 2022 yil 23 dekabr.)
7. Suyunova D.D. Aksiyadorlik jamiyatlarida korporativ boshqaruvni joriy qilishning raqamli transformatsiyasini amalga oshirishga ilmiy-nazariy yondashuv. (Raqamli iqtisodiyot sharoitida biznes va tadbirvorlikni rivojlantirishning dolzarb muammolari, xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya, 2022 yil 23 dekabr).