Abstract
Oliy ta’limni modernizatsiyalash va kompetensiyaviy yondashuvni joriy etish sharoitida o‘qituvchining kasbiy faoliyatga psixologik va kommunikativ tayyorgarligi tobora muhim ahamiyat kasb etmoqda. Zamonaviy pedagog nafaqat fan bilimlarining tashuvchisi, balki o‘quvchilarning individual, emotsional va kognitiv xususiyatlarini inobatga olishga qodir bo‘lgan pedagogik o‘zaro ta’sirning faol ishtirokchisi sifatida qaralmoqda. Shu munosabat bilan o‘qituvchining o‘quvchi shaxsiyatini, uning ruhiy-hissiy holatini, o‘qish motivatsiyasi va yuzaga keladigan qiyinchiliklarni to‘g‘ri idrok etishni ta’minlaydigan perseptiv ko‘nikmalari alohida dolzarblik kasb etadi. Perseptiv ko‘nikmalarni shakllantirish masalasi bo‘lajak pedagoglarni oliy o‘quv yurtida tayyorlash bosqichida ayniqsa muhim, chunki aynan shu davrda kasbiy tafakkur va pedagogik refleksiya asoslari shakllanadi. Mavjud tadqiqotlarga qaramay, oliy pedagogik ta’lim tizimida perseptiv qobiliyatlarni maqsadli rivojlantirish masalasi hamon yetarlicha o‘rganilmagan bo‘lib, bu uni yanada chuqurroq nazariy tadqiq etish zarurligini ko‘rsatadi.
References
1. Каюкова, Г. Л. Профессиональные способности учителя: в чем они заключаются и как их развивать / Г. Л. Каюкова // Pedsovet.su. — 2010. — URL: https://pedsovet.su/load/117-1-0-5463.
2. Мелкозёрова, Е. И. Эмпатия в педагогическом общении (модуль 3): «Я в педагогической профессии» (11 класс) / Е. И. Мелкозёрова. — 2022. — URL: https://pedklassy.bspu.by/wp-content/uploads/2022/11/2.4-%D0%95.%D0%98.%D0%9C%D0%B5%D0%BB%D0%BA%D0%BE%D0%B7%D1%91%D1%80%D0%BE%D0%B2%D0%B0-%D0%AD%D0%9C%D0%9F%D0%90%D0%A2%D0%98%D0%AF-%D0%92-%D0%9F%D0%95%D0%94%D0%90%D0%93%D0%9E%D0%93%D0%98%D0%A7%D0%95%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9C-%D0%9E%D0%91%D0%A9%D0%95%D0%9D%D0%98%D0%98.pdf.
3. Никонова, Е. М. Культура педагогического общения: эмпатия и саморегуляция / Е. М. Никонова // Международный педагогический журнал «Педтехнологии». — 2024. — URL: https://www.pedt.ru/categories/5/articles/626.
4. Проничева, М. М. Особенности социальной перцепции у педагогов с синдромом эмоционального выгорания / М. М. Проничева // Психология и право. — 2019. — Т. 9, № 3. — С. 232–244. — DOI: 10.17759/psylaw.2019090317.
5. Рябова, Е. Эмпатия в работе учителя: как понимать эмоции учеников? / Е. Рябова // Дом Знания: междунар. образоват. портал. — 2025. — URL: https://domznaniya.ru/page/empatiya-v-rabote-uchitelya-kak-ponimat-emocii-uchenikov-3143734/.
6. Струкова, Д. Р. Внимание и наблюдательность в работе учителя / Д. Р. Струкова // Студенческий научный форум – 2022: XIV Междунар. студ. науч. конф. — 2022. — URL: https://scienceforum.ru/2022/article/2018031614.
7. Цквитария, Т. А., Власова, В. Н., Бутенко, В. С., Шатохина, И. В. Формирование soft skills педагогических кадров профильного университета / Т. А. Цквитария, В. Н. Власова, В. С. Бутенко, И. В. Шатохина // Мир науки. Педагогика и психология. — 2020. — Т. 8, № 3. — URL: https://mir-nauki.com/PDF/16PDMN320.pdf.
8. Чагина, А. В. Самоэффективность и эмпатия российских учителей / А. В. Чагина // Вестник Костромского государственного университета. Серия: Педагогика. Психология. Социокинетика. — 2023. — URL: https://cyberleninka.ru/article/n/samoeffektivnost-i-empatiya-rossiyskih-uchiteley.