Vol. 3 No. 9 (2026), Articles
Vol. 3 No. 9 (2026)

OLIY MAJLIS DEPUTATLARINING “YANGI O‘ZBEKISTON” ISLOHOTLARIDAGI O‘RNI: TARIXIY RETROSPEKTIVA VA STRATEGIK ISTIQBOLLAR

Articles
Published 2026-01-09
Omanboyev Ibrohim Shavkat o‘g‘li
Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti “Moliya” fakulteti talabasi. Shuningdek: Xalq deputatlari Toshkent viloyati Nurafshon shahar Kengashi bosh mutaxassisi.
Xalikov Ulug‘bek Rustamovich
Iqtisodiyot fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD), Toshkent davlat iqtisodiyot universitetining Xalqaro hamkorlik bo‘yicha prorektori.
PDF

Keywords

Parlamentarizm ontologiyasi, institutsional transformatsiya, Oliy Majlis, SSR Oliy Kengashi, Yangi O‘zbekiston strategiyasi, qonun ijodkorligi dialektikasi, siyosiy plyuralizm, parlament nazorati, legitimlik, AQSh Senati modeli.

Abstract

Ushbu tadqiqot ishi O‘zbekiston parlamentarizm tizimining evolyutsion taraqqiyotini falsafiy va huquqiy rakursda tahlil qiladi. Maqolada SSR davridagi “kvazi-parlamentarizm” inqirozi va Yangi O‘zbekistonning “proaktiv parlamentarizm” modeliga o‘tish jarayonlari qiyosiy o‘rganilgan. Tadqiqotning asosiy yangiligi — parlament nazoratining samaradorligini oshirishda “siyosiy mas’uliyat” va “ijtimoiy ishonch” dialektikasini asoslab berishdan iborat. Shuningdek, AQSh Senati tajribasi misolida milliy qonun chiqaruvchi organning institutsional mustaqilligini ta’minlash mexanizmlari taklif etilgan. Maqola davlat boshqaruvini demokratlashtirish sharoitida deputatlarning transformatsiyalashuv roli va funksional vazifalarini optimallashtirishga qaratilgan amaliy xulosalar bilan yakunlanadi.

PDF

References

Hamilton A., Madison J., Jay J. The Federalist Papers. – New York: Signet Classics, 2003.

2. Mirziyoyev Sh.M. Yangi O‘zbekiston strategiyasi. – T.: “O‘zbekiston”, 2021.

3. O‘zbekiston Respublikasining Budjet kodeksi. – T.: “Adolat”, 2023.

4. O‘zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi (yangi tahrir). – T.: “O‘zbekiston”, 2023.

5. Xaydarov A. Parlamentarizm: nazariya va amaliyot. – T.: TDYU, 2019.

6. Zakaria F. The Future of Freedom. – New York: Norton & Company, 2003.

7. Kurbatova E.S. Evaluation of the effectiveness of parliamentary control in the financial sphere. // Journal of Economic Research. – 2022. – No. 4. – P. 45-52. (Xorijiy manba)

8. Gallego J. Digital Democracy and Parliamentary Oversight. – Oxford University Press, 2021. – 210 p. (Xorijiy va yangi manba)

9. Abdullayev R. Yangi O‘zbekistonda parlament islohotlari: yutuq va muammolar. // Siyosatshunoslik jurnali. – 2023. – 2-son. – B. 12-18.

10. Tursunova N. Deputatlarning qonunchilik tashabbuskorligi: xalqaro tajriba. // Huquqiy tadqiqotlar. – 2022. – 5-son. – B. 30-35.

11. Jo'rayev N. Milliy parlamentarizmning falsafiy asoslari. – T.: Ma'naviyat, 2020. – 180 b.

12. O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasining statistik hisobotlari. // parliament.gov.uz, 2024.