Vol. 3 No. 7 (2025), Articles
Vol. 3 No. 7 (2025)

MADANIY REALIYALARNI TARJIMA QILISH USULLARI

Articles
Published 2025-12-11
Marjona Musurmonova Komiljon qizi
Alisher Navoiy nomidagi Toshkent davlat o’zbek tili va adabiyoti universiteti, Tarjima nazariyasi va amaliyoti fakulteti talabasi.
PDF

Keywords

madaniy realiyalar, tarjima strategiyalari, lingvistik muhit, ekvivalentlik, adaptatsiya

Abstract

Ushbu maqolada madaniy realiyalarni tarjima qilish usullari va ularni tarjima qilayotganda duch kelinadigan muammolar ko‘rib chiqiladi. Madaniy realiyalar til va madaniyatning ajralmas qismi bo‘lib, tarjima qilayotganda ularni tushunish va to‘g‘ri uzatish juda muhim. Maqolada literal tarjima, izohli tarjima, ekvivalent so‘z topish va adaptatsiya strategiyalari misollar bilan ko‘rsatiladi. Shuningdek, mashhur o‘zbek adabiy asarlaridan qisqa parcha misollar keltirilib, realiyalarni ingliz tiliga tarjima qilish amaliyoti ko‘rsatiladi.

PDF

References

Nida, Eugene A.Toward a Science of Translating. Leiden: E.J. Brill, 1964.

– Tarjimada ekvivalentlik va dinamik moslashtirish nazariyasining asoschisi, madaniy realiyalar tarjimasida eng ishonchli manba.

2. Newmark, Peter.A Textbook of Translation.London: Prentice Hall, 1988. – Tarjimaning barcha strategiyalari, jumladan, madaniy unsurlarni tarjima qilish bo‘yicha fundamental qo‘llanma.

3. Komissarov, V. N.Teoriya perevoda. Moskva: Vysshaya Shkola, 1990.

– Lingvistik tarjima nazariyasining klassik manbasi; tarjimada ekvivalentlik, transformatsiyalar va realiyalarni uzatish haqida asosiy nazariyalar.

4. Vinay, J.-P. & Darbelnet, J. Comparative Stylistics of French and English. Amsterdam: John Benjamins, 1995.

– Tarjimaning asosiy usullari (transpozitsiya, modulatsiya, ekvivalensiya), madaniy realiyalarni tarjima qilish yondashuvlari keltiriladi.

5. Mahmadiyor Asadov. HOMO POETIKUS KONSEPSIYASI: NAVOIY VA RUMIY. Jild 1 No 1 (2025): Sharq mumtoz poetikasi muammolari: Navoiyning vazn va rumiy.

6. Mahmadiyor Asadov. (2025). The concept of individualism and absurdity in Camus’ the stranger. American Journal of Philological Sciences, 5(3), 119–123.

https://doi.org/10.37547/ajps/Volume05Issue03-30

7. Asadov M. (2020) Альбер Камю ва Хуршид Дўстмухаммад прозасида абсурд қаҳрамон муаммоси // Сўз санъати соҳлиги, 3-жилд, 2-сон. Тошкент. 2020 йил. — Б. 117–126.

8. Mamarasulova, Gulnoz. "Geopolitical Discourse InTranslation." International Conference on Global Trends and Innovations in Multidisciplinary Research. Vol. 1. No. 4. 2025.