Vol. 5 No. 6 (2026), Articles
Vol. 5 No. 6 (2026)

OʻZBEKISTONDA SUV VA YER QA'RIDAN FOYDALANISH SOLIQLARI: EKOLOGIK-FISKAL MUVOZANATNI TA'MINLASH

Articles
Published 2026-10-14
Matchanov Baltabay Jumaniyazovich
Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti To’rtko’l fakulteti Mutaxassislik, ijtimoiy-gumanitar va aniq fanlar kafedrasi o’qituvchisi
PDF

Keywords

suv resursi solig'i, yer qa'ridan foydalanish solig'i, ekologik soliqqa tortish, suv tanqisligi, mahalliy budjet, Oʻzbekiston.

Abstract

Maqolada Oʻzbekistonda suv resurslaridan foydalanganlik va yer qa'ridan foydalanganlik uchun soliqlarning ekologik va fiskal funksiyalari real statistik va me'yoriy ma'lumotlar asosida tahlil qilinadi. Suv solig'i tushumlarining toʻliq mahalliy budjetga yoʻnaltirilishi, suv tejash texnologiyalarini rag'batlantiruvchi kamaytiruvchi va jazolovchi koeffitsientlar tizimi hamda yer qa'ridan foydalanganlik solig'i tushumlarining 2024-2025-yillardagi oʻsish dinamikasi oʻrganiladi. Iqlim oʻzgarishi sharoitida suv resurslari tanqisligining kuchayishi soliq siyosatini ekologik vositaga aylantirish zaruratini kuchaytirayotgani asoslanadi.

PDF

References

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 10-iyuldagi PF-6024-son "Oʻzbekiston Respublikasi suv xoʻjaligini rivojlantirish" toʻgʻrisidagi Farmoni [Elektron resurs]. -- URL: https://lex.uz/docs/-4892953

2. Jahon banki. O'zbekiston Jahon banki ko'magida irrigatsiya infratuzilmasini modernizatsiya qiladi [Elektron resurs]. -- 21.05.2025. -- URL: https://www.worldbank.org/uz/news/press-release/2025/05/21/uzbekistan-to-modernize-its-irrigation-infrastructure-with-world-bank-support.print

3. Taraqqiyot strategiyasi markazi. Oʻzbekistonda suv resurslaridan foydalanish [Elektron resurs]. -- URL: https://strategy.uz/index.php?news=2109&lang=uz

4. Suvdan foydalanish borasidagi muammolar va ularni bartaraf etish yoʻllari // InLibrary ilmiy jurnali [Elektron resurs]. -- URL: https://inlibrary.uz/index.php/land-management/article/view/23885

5. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 15-avgustdagi PQ-250-son Qarori [Elektron resurs]. -- URL: https://lex.uz/uz/docs/-7686130

6. 2026-yilda suvdan foydalanish solig'i stavkalari qanday oʻzgardi? // Spot.uz [Elektron resurs]. -- 09.01.2026. -- URL: https://www.spot.uz/oz/2026/01/09/water

7. Oʻzbekiston Respublikasining "Soliq va budjet siyosatining asosiy yoʻnalishlari toʻgʻrisida"gi O'RQ-1108-son Qonuni, 25.12.2025 [Elektron resurs]. -- URL: https://lex.uz/docs/-7944527

8. Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi. 2026-yil uchun soliq siyosati loyihasi boʻyicha tushuntirish xati [Elektron resurs]. -- URL: https://api.mf.uz/media/filestore/Sharx_26-11.pdf

9. Sug'oriladigan yerlarda suv tejovchi texnologiyalar joriy etilmasa... // Gazeta.uz [Elektron resurs]. -- 09.02.2026. -- URL: https://www.gazeta.uz/oz/2026/02/09/water-tax/

10. Oʻzbekiston Respublikasining 2024-yil uchun davlat budjeti toʻgʻrisidagi qonuni [Elektron resurs]. -- URL: https://lex.uz/uz/docs/-6721144

11. Oʻzbekiston Respublikasining 2025-yil uchun davlat budjeti toʻgʻrisidagi O'RQ-1011-son Qonuni, 24.12.2024 [Elektron resurs]. -- URL: https://www.lex.uz/uz/docs/-7277618