Abstract
XXI asrda kosmik texnologiyalar taraqqiyoti nafaqat ilm-fan va sanoat sohalarini, balki xalqaro munosabatlar tizimini ham tubdan o‘zgartirmoqda. Mazkur maqolada “kosmik diplomatiya” tushunchasi xalqaro siyosatdagi yangi fenomen sifatida tahlil qilinadi. Tadqiqotda yetakchi davlatlarning kosmos sohasidagi hamkorlik va raqobat strategiyalari, xalqaro huquqiy normalar, kosmik resurslarga egalik masalalari va xavfsizlik bilan bog‘liq geosiyosiy yondashuvlar ko‘rib chiqiladi. Uslubiy jihatdan maqola tarixiy-solishtirma, huquqiy tahlil va zamonaviy siyosiy dinamika asosida baholangan. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, kosmik diplomatiya global boshqaruv, qudrat va ta’sir doiralarining qayta taqsimlanishida muhim vosita bo‘lib bormoqda. Maqola zamonaviy xalqaro munosabatlar nazariyasiga kosmik omillarni integratsiyalash zaruratini asoslaydi.
References
Johnson, L. B. (1971). The Vantage Point: Perspectives of the Presidency, 1963-1969. Holt, Rinehart and Winston.
2. Sheehan, M. (2007). The International Politics of Space. Routledge.
3. Waltz, K. N. (1979). Theory of International Politics. McGraw-Hill.
4. Moltz, J. C. (2019). The Politics of Space Security (3rd ed.). Stanford University Press.
5. UNOOSA. (2023). United Nations Treaties and Principles on Outer Space. United Nations.
6. Harrison, T., Johnson, K., & Roberts, T. G. (2020). Space Threat Assessment 2020. Center for Strategic and International Studies (CSIS).
7. McDougall, W. A. (1985). The Heavens and the Earth: A Political History of the Space Age. Basic Books.
8. UNOOSA. (2023). Report of the Legal Subcommittee on its Sixty-Second Session. United Nations.
9. Guterres, A. (2018). Address to the UN Committee on the Peaceful Uses of Outer Space. United Nations.
10. Johnson-Freese, J. (2017). Space Warfare in the 21st Century: Arming the Heavens. Routledge.