O‘ZBEK VA INGLIZ TILLARIDA SUN’IY INTELLEKT HAMDA TIL MODELLARINING LINGVISTIK TADQIQOTLARDAGI AHAMIYATI
PDF

Keywords

sun’iy intellekt(SI), katta til modellari(KTM), NLP, avtomatik tarjima, til tahlili, texnologiyalar, semantik tahlil, lingvistik tadqiqotlar.

Abstract

Ushbu maqolada sun’iy intellekt(SI)  va katta til modellarining tilshunoslikda tutgan o‘rni o‘rganilgan. Mazkur maqolada ingliz va o‘zbek tillarida sun’iy intellekt va til modellarining lingvistik tadqiqotlardagi ahamiyati tahlil qilingan.   Tadqiqot davomida tabiiy tilni qayta ishlash (NLP) , avtomatik tarjima, semantic tahlil va korpus lingvistikasi kabi yo’nalishlarda sun’iy intellekt  texnologiyalarining imkoniyatlari o’rganilgan. Maqolada o‘zbek va ingliz tillaridagi matnlar qiyosiy tahlil qilingan holda, grammatik aniqlik, semantik moslik va tarjima sifati baholangan. Natijalar shuni ko‘rsatdiki, ingliz tilida sun’iy intellekt tizimlari yuqori samaradorlik ko‘rsatgan bo’lsa, o‘zbek tilida esa agglutinativ tuzilma va lingvistik resurlarning yetishmasligi sabab  ayrim muammolar mavjudligini ko’rsatdi. Tadqiqot natijalari o‘zbek tiliga mos sun’iy intellekt modellarini rivojlantirish shart va zarurligini ko‘rsatdi. 

PDF

References

1. Cope. B & Kalantzis, M. (2024). A multimodal grammar of artificial intelligence: Measuring the gains and losses in generative Al. Multimodality & Society, 4(2), 123-152.

2. Markowitz. D. M., Hancock, J. T., & Bailenson, J. N. (2024). Linguistic markers of inherently false Al communication and intentionally false human communication: Evidence from hotel reviews. Journal of Language and Socia sun’iy intellekt va til modellarining ahamiyati va tadqiqi( o’zbek va ingliz tili misollarida). 2025.

3. Russell, S., & Norvig, P. (2021). Artificial Intelligence: A Modern Approach (4th ed.)

4. Yusupov, U. A. (2022). Sun'iy intellekt va lingvistik birliklar: tarjima muammolari. Filologiya Masalalari, 2(4), 45-50.

5. Nurmatova, M. (2023). Sun' iy intellekt terminlarining o'zbek tiliga moslashuvi. Til va Tarjima, 5(1), 67-72.