Vol. 4 No. 8 (2026), Articles
Vol. 4 No. 8 (2026)

MIKROIQTISODIYOTDA BOZOR MEXANIZMLARI VA NARX SHAKLLANISHI: O'ZBEKISTON MEVA-SABZAVOT BOZORIDA NARXLARNING MAVSUMIY O'ZGARISHI

Articles
Published 2026-05-12
Muhammadov Diyorbek Davlatjon o'g'li
Farg’ona davlat unversiteti, Iqtisodiyot yo’nalishi 2-kurs talabasi
Rahmiddinov Asadbek Sobirjon o'g'li
Farg’ona davlat unversiteti, Iqtisodiyot yo’nalishi 2-kurs talabasi
Abdisamatov Shuxratjon Abdinazarovich
Farg’ona davlat unversiteti, Katta o’qituvchisi
PDF

Keywords

mikroiqtisodiyot, bozor mexanizmi, narx shakllanishi, mavsumiylik, meva-sabzavot bozori, taklif shoki, minimal eksport narxi, O'zbekiston iqtisodiyoti.

Abstract

Ushbu maqolada mikroiqtisodiyotning asosiy elementlari bo'lgan talab, taklif va narx shakllanishi mexanizmlari O'zbekiston meva-sabzavot bozori misolida tahlil qilinadi. Qishloq xo'jaligi mahsulotlarining mavsumiyligi, saqlash infratuzilmasining holati va davlatning narx siyosati (minimal eksport narxlari) kabi omillarning ichki va tashqi bozordagi narxlarga ta'siri o'rganilgan. 2024-2026-yillardagi statistik ma'lumotlar asosida "o'rgimchak to'ri" modeli (piyoz inqirozi misolida) va inflyatsiya/deflyatsiya jarayonlarida meva-sabzavot narxlarining o'rni ochib berilgan.

PDF

References

Review.uz. O'zbekistonda meva-sabzavotchilikni rivojlantirish tendensiyalari va istiqbollari. — 2020-yil 14-iyul.

2. Kun.uz. Qishloq xo'jaligi O'zbekiston iqtisodiyoti uchun o'sish nuqtasidir. — 2022-yil 16-iyul.

3. Vzglyad.uz. O'zbekistonda ketma-ket ikkinchi oy meva-sabzavot mahsulotlari deflyatsiyasi kuzatilmoqda. — 2025-yil 2-avgust.

4. Kun.uz. Yanvarda inflatsiyaga eng ko'p meva-sabzavot narxlari ta'sir qildi. — 2026-yil 7-fevral.

5. O'zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo'mitasi. Iste'mol narxlari indeksi (avgust 2024). — Stat.uz, 2024.

6. Yuz.uz. Eksportdagi muammolar: "o'qlangan" mahsulotlardan qachon voz kechamiz? — 2024.

7. Kun.uz. Meva-sabzavot eksportida narxlar nega sun'iy pasaytirilgan? — 2024-yil 7-mart.

8. Gazeta.uz. May oyidan boshlab mamlakatda meva-sabzavot mahsulotlariga tavsiya etilgan eksport narxlari joriy etildi. — 2024-yil 27-may.

10. O'zbekiston Respublikasi Savdo-sanoat palatasi. Meva-sabzavot mahsulotlariga minimal eksport narxlari. — Chamber.uz, 2024-yil 22-iyun.

11. O'zbekiston Respublikasi O'simliklar karantini va himoyasi agentligi. Meva-sabzavot mahsulotlariga tavsiyaviy eksport narxlari. — Gov.uz, 2026-yil 12-yanvar.

12. Jahon banki (World Bank). O'zbekistonda meva-sabzavotchilik sektorini rivojlantirish loyihasi natijalari. — Worldbank.org, 2025-yil 15-aprel.

13. Zamin.uz. O'zbekiston qancha meva-sabzavot eksport qilmoqda? — 2024-yil 23-iyul.

14. Invexi.org. Uzbekistan's foreign trade for January-July 2025. Meva-sabzavot mahsulotlari eksporti. — 2025.

15. Kun.uz. 2026 yilning yanvar oyida O'zbekiston xorijga 99,4 mln AQSh dollariga teng meva-sabzavot eksport qildi. — 2026-yil 19-mart.

16. Stat.uz. O'zbekiston ikki oyda xorijga 207,3 mln dollarlik meva-sabzavot eksport qilgan. — 2026-yil 8-aprel.