AYOL KONSEPTI:LINGVOMADANIY, KOGNITIV VA SEMIOTIK TALQINDA
PDF

Keywords

ayol konsepti; lingvomadaniyat; kognitiv model; semiotik kod; metafora; freym; diskurs

Abstract

Ushbu maqolada ayol konsepti lingvomadaniy, kognitiv va semiotik talqin doirasida kompleks yondashuv asosida tahlil qilinadi. Tadqiqotning maqsadi o‘zbek til-madaniyat makonida ayol obrazining konseptual yadrosi, periferiyasi hamda belgilar tizimidagi reprezentatsiya mexanizmlarini aniqlashdan iborat. Metodologiya sifatida konseptual tahlil, freym va skript modellashtirish, metafora va metonimiya tahlili, semiosferaviy yondashuv hamda diskursiv-semantik kuzatuv qo‘llanildi. Materiallar sifatida badiiy matnlar, paremiologik birliklar, ommaviy axborot va kundalik nutq namunalari tanlab olindi. Ilmiy yangilik ayol konseptining uch tekislikdagi integrativ modeli taklif etilgani, lingvomadaniy qadriyatlar kognitiv sxemalar bilan bog‘langan holda izohlangani va semiotik kodlar orqali ijtimoiy mazmunlarning barqarorlashuvi ko‘rsatilganidadir. Natijalar ayol konsepti ko‘p qatlamli bo‘lib, axloqiy-normativ, emotsional-evaluativ va identifikatsion komponentlar uyg‘unligida shakllanishini asoslaydi.

PDF

References

Карасик В. И. Языковой круг: личность, концепты, дискурс. Волгоград: Перемена, 2002. 477 с.

2. Lakoff G., Johnson M. Metaphors We Live By. Chicago: The University of Chicago Press, 2003. 276 p.

3. Лотман Ю. М. Семиосфера. Санкт-Петербург: Искусство-СПБ, 2000. 704 с.

4. Mahmudov N. Til va madaniyat: lingvomadaniy tadqiqotlar. Toshkent: Fan, 2015. 240 b.

5. Wodak R. Gender and Discourse. London: SAGE Publications, 1997. 256 p.

6. Kubryakova E. S. Yazyk i znanie: Na puti polucheniya znaniy o yazyke. Moskva: Yazyki slavyanskoy kultury, 2004. 560 s.