TISH EMALI DEMINERALIZATSIYASI VA REMINERALIZATSIYASINING MOLEKULYAR MEXANIZMLARI: ZAMONAVIY PREVENTIV YONDASHUVLAR
PDF

Keywords

emal, gidroksiapatit, demineralizatsiya, kritik pH, biofilm, remineralizatsiya, nano-gidroksiapatit, CPP-ACP, biomimetik terapiya, tish karashi, pellikula.

Abstract

Tish emali inson organizmidagi eng yuqori mineralizatsiyalangan to‘qima bo‘lib, uning 96–97% qismi noorganik moddalardan, asosan gidroksiapatit kristallaridan tashkil topgan. Emal tarkibidagi organik matritsa (amelogenin, enamelin) va suv minerallar bilan birga tishning mexanik mustahkamligini va ion almashinuvini ta’minlaydi.

Og‘iz bo‘shlig‘ida demineralizatsiya va remineralizatsiya jarayonlari doimiy kechadi va ular orasidagi muvozanat tish sog‘lig‘ini belgilaydi. So‘nggi yillarda (2022–2025) Scopus va PubMed tadqiqotlari emal demineralizatsiyasining molekulyar mexanizmlari, kritik pH, apatitlar transformatsiyasi, biofilm faoliyati va zamonaviy remineralizatsiya strategiyalarini chuqur o‘rganishga qaratilgan. Ushbu maqola tish emalining tuzilishi, pellikula va biofilm roli, demineralizatsiya va remineralizatsiya mexanizmlari, muvozanat buzilishining sabab va oqibatlari, shuningdek, zamonaviy biomimetik profilaktika vositalarini tizimli ravishda yoritadi.

PDF

References

Pitts NB et al. Dental caries. Nat Rev Dis Primers. 2022.

2. Takahashi N, Nyvad B. Ecological plaque hypothesis. Caries Res. 2023.

3. Lussi A et al. Enamel ultrastructure. J Dent Res. 2022.

4. Buzalaf MAR et al. Fluoride mechanisms. Monogr Oral Sci. 2023.

5. Featherstone JDB. Critical pH revisited. Caries Res. 2022.

6. ten Cate JM. Remineralization mechanisms. J Dent. 2023. 7. Amaechi BT et al. pH cycling model. Dent Mater. 2023.

8. Wang Y et al. Nanoindentation enamel study. Acta Biomater. 2024.

9. Pepla E et al. Nano-hydroxyapatite clinical trial. Clin Oral Investig. 2024.

10. Reynolds EC. CPP-ACP review. J Dent Res. 2022.

11. Marsh PD. Oral biofilm ecology. J Oral Microbiol. 2023.

12. Huang S et al. Biomimetic remineralization. Dent Mater. 2025.