Abstract
Ushbu maqolada antibakterial vositalardan, xususan antiseptiklar, sovunlar va gigiyenik mahsulotlardan ortiqcha foydalanishning inson organizmidagi tabiiy mikroflora muvozanatiga ta’siri tahlil qilinadi Antibakterial vositalarning haddan tashqari qo‘llanilishi foydali bakteriyalarning kamayishiga, teri va ichak mikrobiotasining buzilishiga, immunitetning pasayishiga hamda antibiotiklarga chidamli mikroorganizmlar rezistent bakteriyalar paydo bo‘lishiga olib kelishi mumkin. Maqolada ushbu jarayonlarning mexanizmlari, ularning sog‘lom turmush tarziga ta’siri va gigiyenik vositalardan oqilona foydalanish bo‘yicha tavsiyalar bayon etiladi.
References
1. Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti (JSST). Global Antimicrobial Resistance and Use Surveillance System (GLASS) Report 2024. — Geneva: World Health Organization, 2024.
2. American Journal of Infection Control. “Impact of Antibacterial Soap on Human Skin Microbiota Diversity.” — Vol. 51, No. 3, 2023.
3. National Institutes of Health (NIH). Human Microbiome Project: Findings and Future Directions. — Washington D.C., 2022.
4. Cho, I., & Blaser, M. J. “The Human Microbiome: At the Interface of Health and Disease.” Nature Reviews Genetics, 2019, Vol. 20(11), pp. 744–757.
5. Gilbert, J. A., & Knight, R. Dirt Is Good: The Advantage of Germs for Your Child’s Developing Immune System. — St. Martin’s Press, New York, 2017.
6. O‘zbekiston Respublikasi Sog‘liqni saqlash vazirligi. Gigiyena va sanitariya qoidalari to‘plami. — Toshkent, 2023.
7. Davis, M. F., et al. “Antimicrobial Resistance in the Environment: Causes and Consequences.” Environmental Health Perspectives, 2021, Vol. 129(5).
8. Prescott, L. M., Harley, J. P., & Klein, D. A. Microbiology: Principles and Explorations. — 10th Edition, McGraw-Hill Education, 2020.
9. Sattar, S. A. “Antiseptics and Disinfectants: Activity, Action, and Resistance.” Clinical Microbiology Reviews, 2022, Vol. 35(2).
10. Omonov, A. & Yo‘ldosheva, D. Tibbiy gigiyena va mikrobiologiya asoslari. — Toshkent: Tibbiyot nashriyoti, 2021.