OZIQ-OVQAT CHIQINDILARINI QAYTA ISHLASHNING INNOVATSION USULLARI
PDF

Keywords

Oziq-ovqat chiqindilari, chiqindilarni qayta ishlash, innovatsion usullar, anaerob hazm, biogaz, Black Soldier Fly (BSF), biokonversiya, gidrotermal jarayonlar (HTL/HTC), bioplastiklar, upcycling, bitta hujayrali oqsillar (SCP), kompostlash, sirkulyar iqtisodiyot, ekologik barqarorlik, resurslarni tiklash.

Abstract

Oziq-ovqat chiqindilari (OCh) global oziq-ovqat tizimining muhim muammolaridan biri boʻlib, u resurslar isrofini, atrof-muhit ifloslanishini va iqlim oʻzgarishlarini kuchaytiradi. Ushbu maqolada soʻnggi yillarda tadqiq etilgan va amaliyotda sinab koʻrilayotgan innovatsion qayta ishlash usullari — anaerob hazm (AD), qora askar hasharoti (Black Soldier Fly — BSF) biokonversiyasi, gidrotermal jarayonlar (HTL/HTC), yuqori qiymatli upcycling (fermentatsiya, mikroorganizmlar orqali bitta hujayrali oqsillar, bioplastiklar), ilgʻor kompostlash texnologiyalari va kimyoviy/upcycling yoʻllari — keng tahlil qilinadi. Har bir usulning printsiplari, afzalliklari, cheklovlari, iqtisodiy jihatlari va amaliy misollari keltiriladi. Maqola integratsiyalashgan tizimlar va siyosiy-tashkiliy takliflar bilan yakunlanadi.

PDF

References

. K. He et al., Review in anaerobic digestion of food waste, PMC (2024).

2. HK Tatla et al., Coupling hydrothermal liquefaction and anaerobic digestion (2024).

3. S. Di Fraia et al., Comprehensive review on upcycling of food waste (2024).

4. CCAC report, Transforming organic waste with Black Soldier Fly (overview).

5. R. Carvalho et al., Food Waste Reduction: Integrated Sustainable Food Waste Reduction System, MDPI Sustainability (2025).

6. M. Arriaga et al., Valorization of Agri-Food Waste into PHA and Bioplastics, MDPI (2025).

7. Jurnal va yangilik misollari: Sydney BSF pilot, The Guardian va boshqa manbalar.