Abstract
Mazkur ilmiy maqolada boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida axborot madaniyatini rivojlantirishning pedagogik shart-sharoitlari, omillari hamda media va axborot savodxonligini shakllantirishning nazariy-metodologik asoslari tahlil qilingan. Axborotlashgan jamiyat sharoitida yosh avlodning axborotni izlash, tahlil qilish, baholash va undan maqsadga muvofiq foydalanish kompetensiyalarini rivojlantirishning dolzarbligi yoritilgan. Shuningdek, media savodxonlik, raqamli savodxonlik, axborot xavfsizligi, tanqidiy fikrlash va kommunikativ kompetensiyalarni shakllantirishning pedagogik mexanizmlari ochib berilgan. Maqolada Jan Piage va Lev Vygotskiyning pedagogik-psixologik qarashlari asosida boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining yosh xususiyatlari tahlil qilinib, zamonaviy pedagogik texnologiyalar, interaktiv metodlar hamda axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanishning samarali jihatlari asoslab berilgan. Shuningdek, o‘qituvchi, ota-ona va ta’lim muassasasi hamkorligining axborot madaniyatini rivojlantirishdagi o‘rni ilmiy jihatdan yoritilgan.
References
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 28-yanvardagi PF–60-son Farmoni. “2022–2026-yillarga mo‘ljallangan Yangi O‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasi to‘g‘risida”. – Toshkent, 2022.
2. O‘zbekiston Respublikasining “Ta’lim to‘g‘risida”gi Qonuni. – Toshkent: O‘zbekiston, 2020.
3. O‘zbekiston Respublikasining “Axborotlashtirish to‘g‘risida”gi Qonuni. – Toshkent, 2003.
4. UNESCO. Media and Information Literacy Curriculum for Teachers. – Paris: UNESCO, 2011.
5. UNESCO. Global Media and Information Literacy Assessment Framework. – Paris: UNESCO Publishing, 2013.
6. Jean Piaget. The Psychology of the Child. – New York: Basic Books, 1969.
7. Lev Vygotsky. Mind in Society: The Development of Higher Psychological Processes. – Harvard University Press, 1978.
8. Alvin Toffler. The Third Wave. – New York: Bantam Books, 1980.
9. Muslimov N.A. Pedagogik kompetentlik va kasbiy faoliyat asoslari. – Toshkent: Fan, 2015.
10. Ishmuhamedov R.J. Innovatsion pedagogik texnologiyalar. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2017.
11. Azizxo‘jayeva N.N. Pedagogik texnologiyalar va pedagogik mahorat. – Toshkent: TDPU, 2016.
12. Tolipov O‘., Usmonboyeva M. Pedagogik texnologiyalarning tatbiqiy asoslari. – Toshkent: Fan, 2015.
13. Saidahmedov N. Yangi pedagogik texnologiyalar. – Toshkent: Moliya, 2003.
14. Begimqulov U.Sh. Pedagogik ta’limda zamonaviy axborot texnologiyalarini joriy etishning ilmiy-nazariy asoslari. – Toshkent: Fan, 2007.
15. Yo‘ldoshev J.G‘., Usmonov S.A. Zamonaviy pedagogik texnologiyalarni amaliyotga joriy qilish. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2008.
16. Karimov I.A. Yuksak ma’naviyat — yengilmas kuch. – Toshkent: Ma’naviyat, 2008.
17. Mirziyoyev Sh.M. Erkin va farovon, demokratik O‘zbekiston davlatini birgalikda barpo etamiz. – Toshkent: O‘zbekiston, 2017.
18. Qodirov B.R. Ta’lim jarayonida media savodxonlikni rivojlantirish masalalari // Xalq ta’limi jurnali. – Toshkent, 2021. – №4. – B. 45–52.
19. Nurmatova D.A. Boshlang‘ich ta’limda axborot kompetensiyasini shakllantirishning pedagogik asoslari // Pedagogik mahorat. – 2022. – №3. – B. 66–72.
20. Abdullayeva M. Media ta’lim va raqamli savodxonlikning zamonaviy tendensiyalari // Zamonaviy ta’lim. – 2023. – №2. – B. 18–25.
21. Finlandiya ta’lim tizimi tajribasi asosida raqamli savodxonlikni rivojlantirish metodikasi // Xalqaro ta’lim tadqiqotlari jurnali. – 2021. – №5. – B. 91–97.
22. Internet manbalari:
• UNESCO Official Website
• O‘zbekiston Respublikasi Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi
• O‘zbekiston Respublikasi Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligi