GLOBALLASHUV ZAMONI VA YOSHLARNING MA’NAVIY IMMUNITETINI SAQLASH MASALASI
PDF

Keywords

Globallashuv, ma’naviy immunitet, yoshlar, milliy qadriyatlar, ta’lim-tarbiya, madaniyat, axborot oqimi, iste’molchilik madaniyati, virtual muhit, tanqidiy fikrlash, axborot madaniyati, oila tarbiyasi, milliy meros, sotsiologik yondashuv, pedagogik metodlar, psixologik tahlil, ma’naviy barqarorlik.

Abstract

Ushbu ilmiy maqola globallashuv jarayonining yoshlar ma’naviy immunitetiga ko‘rsatadigan ta’sirini keng qamrovda tahlil qiladi. Globallashuv zamonida axborot oqimining tezlashuvi, madaniyatlararo muloqotning kuchayishi va texnologik taraqqiyot yosh avlodning dunyoqarashini kengaytirib, ularning intellektual salohiyatini oshiradi. Shu bilan birga, bu jarayon milliy o‘zlik va ma’naviy qadriyatlar uchun jiddiy sinov bo‘lib, yoshlarning ruhiy va axloqiy barqarorligiga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Maqolada globallashuvning ijobiy va salbiy jihatlari, yoshlarning ma’naviy immunitetini shakllantirishda ta’lim-tarbiya tizimi, oila muhitining roli, madaniyat va san’atning ahamiyati keng qamrovda yoritiladi. 

Tadqiqotda sotsiologik, psixologik va pedagogik yondashuvlar asosida globallashuvning yoshlar ongiga ta’siri tahlil qilinadi. Shuningdek, axborot madaniyatini shakllantirish, tanqidiy fikrlashni rivojlantirish va milliy qadriyatlarga tayanish orqali ma’naviy immunitetni mustahkamlashning metodologik yo‘llari ko‘rsatib beriladi. O‘zbekiston misolida davlat siyosati, ta’lim tizimi va mahalla institutlarining bu jarayondagi o‘rni alohida tahlil qilinadi. 

Maqola natijalariga ko‘ra, globallashuv sharoitida yoshlarning ma’naviy immunitetini saqlash jamiyatning barcha qatlamlari zimmasidagi mas’uliyat bo‘lib, bu jarayon kompleks yondashuvni talab etadi. Milliy merosni asrab-avaylash, zamonaviy ta’lim dasturlarini ma’naviy tarbiya bilan uyg‘unlashtirish, madaniy-ma’rifiy tadbirlarni kengaytirish va oilaviy tarbiyani mustahkamlash orqali yoshlar global dunyoda o‘zligini yo‘qotmay, balki uni yanada boyitib borishi mumkin. 

PDF

References

Habermas, J. (1991). The structural transformation of the public sphere. MIT Press.

2. Huntington, S. P. (1996). The clash of civilizations and the remaking of world order. Simon & Schuster.

3. Karimov, I. A. (2008). Yuksak ma’naviyat — yengilmas kuch. Toshkent: Ma’naviyat.

4. Giddens, A. (1999). Runaway world: How globalization is reshaping our lives. Routledge.

5. Robertson, R. (1992). Globalization: Social theory and global culture. Sage Publications.

6. Castells, M. (2000). The rise of the network society. Blackwell Publishers.

7. Appadurai, A. (1996). Modernity at large: Cultural dimensions of globalization. University of Minnesota Press.

8. Beck, U. (2000). What is globalization?. Polity Press.

9. Steger, M. B. (2017). Globalization: A very short introduction. Oxford University Press.

10. Scholte, J. A. (2005). Globalization: A critical introduction. Palgrave Macmillan.

11. Bauman, Z. (1998). Globalization: The human consequences. Columbia University Press.

12. Tomlinson, J. (1999). Globalization and culture. University of Chicago Press.

13. Sen, A. (1999). Development as freedom. Oxford University Press.

14. Stiglitz, J. (2002). Globalization and its discontents. W.W. Norton & Company.

15. Friedman, T. L. (2005). The world is flat: A brief history of the twenty-first century. Farrar, Straus and Giroux.

16. Held, D., & McGrew, A. (2007). Globalization theory: Approaches and controversies. Polity Press.

17. Nederveen Pieterse, J. (2004). Globalization and culture: Global mélange. Rowman & Littlefield.

18. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining ma’naviyat va ma’rifatga oid qarorlari va farmonlari. Toshkent.

19. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi. (2020). Yoshlar siyosati konsepsiyasi. Toshkent.

20. UNESCO. (2015). Global citizenship education: Topics and learning objectives. Paris: UNESCO Publishing.

21. World Bank. (2019). World development report: The changing nature of work. Washington, DC.

22. United Nations. (2018). Youth and globalization: Challenges and opportunities. New York: UN Publications.

23. Inglehart, R., & Welzel, C. (2005). Modernization, cultural change, and democracy. Cambridge University Press.

24. Norris, P., & Inglehart, R. (2009). Cosmopolitan communications: Cultural diversity in a globalized world. Cambridge University Press.

25. O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi. (2021). Yoshlar ma’naviy tarbiyasi bo‘yicha metodik qo‘llanma. Toshkent.

26. Mahmudov, N. (2019). Globallashuv va ma’naviyat: O‘zbekiston tajribasi. Toshkent: Fan.

27. Qodirov, S. (2020). Yoshlarning ma’naviy immuniteti va globallashuv. Toshkent: Ma’naviyat.

28. European Commission. (2017). Youth and globalization: Policy perspectives. Brussels.

29. OECD. (2020). Education in the age of globalization. Paris: OECD Publishing.

30. Zohidov, H. (2021). Globallashuv sharoitida yoshlarning ma’naviy tarbiyasi. Toshkent: Universitet nashriyoti.