Abstract
Ushbu maqolada hozirgi o’zbek tili morfologiyasining eng muhim va poydevor qismlari hisoblangan so’z turkumlari tizimi, xususan, mustaqil so’zlar guruhining lisoniy tabiati chuqur tahlil qilinadi. Tadqiqot davomida so’zlarni turkumlarga ajratishning semantik, morfologik va sintaktik tamoyillari ko’rib chiqilib, mustaqil so’zlarning nominativlik xususiyatlariga alohida urg’u berilgan. Maqolaning asosiy qismi ot va sifat so’z turkumlarining o’zaro differensial belgilarini aniqlashga qaratilgan bo’lib, unda predmetlik va belgi-xususiyat tushunchalarining tildagi aks etishi, ularning grammatik kategoriyalari hamda gap qurilishidagi vazifalari atroflicha yoritilgan. Shuningdek, zamonaviy o’zbek tilshunosligida ot va sifatning boyish manbalari, so’z yasalishi tizimi va ularning nutqdagi stilistik imkoniyatlari ilmiy nuqtayi nazardan asoslab berilgan. Ishning mazmuni o’zbek tili grammatikasini tizimli o’rganish va ona tili o’qitish metodikasini takomillashtirishga xizmat qiladi.
References
1. Irisqulov M. T. Tilshunoslikka kirish. – Toshkent, (darslik).
2. Yo‘ldoshev I., Sharipova O. Tilshunoslik asoslari. – Toshkent: «Iqtisod-moliya», 2007. – 194 .
3. Rasulov R., Ravshanxo‘ja. Umumiy tilshunoslik. – Toshkent, 2010.
4. Iskandarova Sh. M. O‘zbek tili leksikasini mazmuniy maydon sifatida o‘rganish (shaxs mikromaydoni). Filologiya fanlari doktori ilmiy darajasini olish uchun taqdim etilgan dissertatsiya avtoreferati. – Toshkent, 1999
5. Sayfullayeva R. va boshq. Hozirgi o‘zbek adabiy tili. – Toshkent, 2009.
6. Mirtojiyev M. Hozirgi o‘zbek tili (Oliy o‘quv yurtiga kiruvchilar uchun o‘quv qo‘llanma). – Toshkent: «O‘qituvchi», 1992.
7. Jamolxonov H. Hozirgi o‘zbek adabiy tili. – Toshkent: «O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy nashriyoti, 2013.