SUN’IY INTELLEKTNING ADABIYOTSHUNOSLIK FANLARIGA TA’SIRI (O‘ZBEKISTON MISOLIDA)

Abstract

Ushbu tezisda sun’iy intellekt (SI) texnologiyalarining O‘zbekiston adabiyotshunoslik fanlariga ta’siri tahlil qilinadi. Katta til modellari, tabiiy tilni qayta ishlash (NLP), kompyuter lingvistikasi va generativ SI vositalarining badiiy matnlarni tahlil qilish, qiyosiy adabiyotshunoslik, stilometriya, semantik va stilistik tadqiqotlar, mualliflik uslubini aniqlash hamda raqamli adabiyotshunoslikni rivojlantirishdagi imkoniyatlari yoritiladi. O‘zbek adabiyoti matnlarining agglutinativ xususiyatlari, milliy-madaniy komponentlari va mavjud resurslar (UzRoBERTa, BERTbek va boshqalar) asosida amaliy istiqbollar va muammolar ko‘rib chiqiladi. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, SI adabiyotshunoslikda kuchli yordamchi vosita bo‘lishi, biroq insoniy filologik interpretatsiyani hech qachon to‘liq almashtira olmasligi asoslab beriladi.