O’ZBEKISTON BIZNESINING JST GA A’ZO BO’LISHINING IQTISODIY MANFAATLARI.
PDF

Keywords

JST, iqtisodiyot,integratsiya,bozorga kirish, barqaror rivojlanish, raqobatbardoshlik, YaIM, xalqaro savdo, XVF,

Abstract

Ushbu maqola O‘zbekistonning Jahon savdo tashkilotiga (JST) a’zo bo‘lishining mumkin bo‘lgan afzalliklarini hamda JSTga a’zo bo‘lish jarayoni hamon davom etayotgani va JST tarixidagi eng uzoq davom etgan a’zolik muzokaralaridan biri ekanligi haqida so‘z boradi. Sababi JSTning O‘zbekistonni qabul qilishni istamasligida emas. Aksincha, muddatning uzaytirilishi O‘zbekistonning qo‘shilish jarayonini davom ettirmaslik tanlovi bilan bog‘liq. Hukumatning JSTga a'zo bo‘lish istagi vaqt o‘tishi bilan pasayib ketdi, chunki hukumat JSTga a'zo bo‘lishning afzalliklari haqida ishonchsiz edi. Biroq, O‘zbekistondagi so‘nggi siyosiy o‘zgarishlar, ayniqsa, 2016-yilda yangi prezident hokimiyatga kelganidan so‘ng, O‘zbekistonning global miqyosdagi siyosiy va iqtisodiy ochiqligiga umid uyg‘ondi. Ushbu o‘zgarishlardan kelib chiqqan holda, mamlakatning JSTga a'zo bo‘lishi kutilmoqda. Shu va boshqa fikrlar bilan ya’ni agar O‘zbekiston JSTga a’zo bo‘lsa qanday foyda va zararlar ko‘rishi borasida fikrlar bildirilgan. Maqolada aʼzolikning iqtisodiy, siyosiy va ijtimoiy taʼsirini tahlil qilib, Oʻzbekistonning jahon iqtisodiyotiga yanada samarali integratsiyalashuvi imkoniyatlari koʻrsatilgan. Asosiy afzalliklarga bozorga kirishni yaxshilash, to'g'ridan-to'g'ri xorijiy investitsiyalarni kengaytirish, siyosatni isloh qilish orqali iqtisodiyotni modernizatsiya qilish va mahalliy sanoat uchun raqobatbardoshlikni oshirish kiradi. JSTning nizolarni hal qilish mexanizmlari va savdo sheriklarini diversifikatsiya qilish imkoniyatlari ham muhokama qilinadi. Bundan tashqari, maqola a'zolik barqaror rivojlanish maqsadlariga va mintaqaviy hamkorlikka qanday hissa qo'shishi mumkinligini ko'rib chiqadi. Umuman olganda, maqolada JSTga a’zo bo‘lish O‘zbekistonning iqtisodiy o‘sishi, global integratsiya va uzoq muddatli rivojlanish maqsadlarini sezilarli darajada oshirishi ko‘rsatilgan.

PDF

References

1. https://www.spot.uz/oz/2024/11/04/wto-effect/

2. Jahon savdo tashkiloti (WTO). (2023). Jahon savdo tashkiloti haqida qisqacha ma’lumot. Jahon Savdo Tashkiloti. Olingan manba: https://www.wto.org/

3. O‘zbekiston Respublikasi Tashqi savdo vazirligi. (2021). O‘zbekistonning Jahon Savdo Tashkilotiga a’zo bo‘lishi: Foydalari va istiqbollari. O‘zbekiston Respublikasi Tashqi savdo vazirligi. Olingan manba: http://www.mfer.uz/

4. Stern, R. M. (2015). Jahon Savdo Tashkiloti va global iqtisodiy boshqaruv. Oksford Universiteti Nashrlari.

5. Anderson, K., & van der Mensbrugghe, D. (2009). Jahon Savdo Tashkiloti va global savdo siyosati. Jahon Banki. Olingan manba: https://www.worldbank.org/

6. OECD. (2020). Jahon Savdo Tashkilotining rivojlanayotgan mamlakatlarga ta’siri: O‘zbekiston misolida. Iqtisodiy hamkorlik va rivojlanish tashkiloti. Olingan manba: https://www.oecd.org/

7. O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va sanoat vazirligi. (2020). O‘zbekiston iqtisodiyoti: Savdo liberallashtirish va iqtisodiy diversifikatsiya. Olingan manba: https://www.economy.uz/

8. BMT Savdo va Taraqqiyot Konferensiyasi (UNCTAD). (2022). Dunyo investitsiyalari hisobot 2022: Barqaror tiklanishga investitsiyalar. BMT. Olingan manba: https://unctad.org/