Abstract
Maqolada O‘zbekistonda ta’lim xizmatlarini raqamli platformalar orqali boshqarishning hozirgi holati rasmiy statistik va idoraviy ma’lumotlar asosida tahlil qilingan. Tadqiqotda raqamli transformatsiyani baholashning uch darajali (infratuzilmaviy, ma’muriy va natijaviy yetuklik) analitik ramkasi taklif etilib, 2015–2026-yillar ma’lumotlari shu ramka doirasida umumlashtirilgan. Natijalar infratuzilmaviy yetuklik darajasi 95,9, ma’muriy yetuklik 81,3, natijaviy yetuklik esa atigi 27,5 ballni tashkil etishini, ya’ni birinchi va uchinchi darajalar o‘rtasidagi tafovut 3,5 barobarga yetishini ko‘rsatdi. Raqamli imkoniyatdan ta’lim natijasigacha bo‘lgan shartli kaskadda ko‘rsatkich 94,2 foizdan 17,3 foizgacha, ya’ni 5,4 barobarga qisqaradi. Tadqiqot raqamlashtirishning ma’muriy samarasi tasdiqlanganini, biroq u avtomatik ravishda pedagogik natijaga aylanmasligini asoslaydi va monitoring tizimini jarayon ko‘rsatkichlaridan yakuniy natija ko‘rsatkichlariga qayta yo‘naltirish zarurligini ilmiy jihatdan dalillaydi.
References
Becker, G. S. (1962). Investment in human capital: A theoretical analysis. Journal of Political Economy, 70(5, Pt. 2), 9–49. https://doi.org/10.1086/258724
2. Milliy statistika qo‘mitasi. (2025a). O‘zbekiston aholisining 94,2 foizi internetdan foydalanadi. https://stat.uz/en/press-center/news-of-committee/64213-zbekiston-a-olisining-94-2-foizi-internetdan-fojdalanadi-4
3. Milliy statistika qo‘mitasi. (2025b). Internet tarmog‘iga ulangan abonentlar soni, 100 ta aholiga nisbatan. https://siat.stat.uz/data/1269/
4. OECD. (2023). PISA 2022 results (Volumes I and II): Country notes — Uzbekistan. OECD Publishing. https://www.oecd.org/en/publications/pisa-2022-results-volume-i-and-ii-country-notes_ed6fbcc5-en/uzbekistan_2bb94bf1-en.html
5. Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi. (2024). Oliy ta’lim tashkilotlarining ta’lim sifati samaradorligi bo‘yicha monitoring natijalari to‘g‘risida ma’lumot. https://gov.uz/oz/edu/news/view/28195
6. Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi. (2026). Korrupsiyani ildizi bilan yo‘qotishni ta’limdan boshlash zarur. https://gov.uz/oz/edu/news/view/39743
7. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti. (2026). Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar tizimini takomillashtirishning qo‘shimcha chora-tadbirlari to‘g‘risida (PF-58-son Farmon). https://lex.uz/uz/docs/-8129755
8. Raqamli texnologiyalar vazirligi. (2026). Sarhisob: 2025-yil natijalari — barqaror raqamli kelajak uchun poydevor. https://gov.uz/oz/digital/news/view/116839
9. UNESCO. (2025). Education management information systems progress assessment tool: A methodological guide. UNESCO. https://www.unesco.org/en/articles/education-management-information-systems-progress-assessment-tool-methodological-guide-educational
10. UNICEF. (2025). Transforming maths learning in Uzbekistan. UNICEF Office of Innovation. https://www.unicef.org/innovation/reports/transforming-maths-learning-uzbekistan