Abstract
Maqolada O‘zbekiston oliy ta’lim eksportining institutsional va sifat ko‘rsatkichlari tahlil qilinib, mamlakatning mintaqaviy raqobatdagi o‘rni Qozog‘iston bilan qiyoslash asosida baholanadi. Tadqiqotda qiyosiy tahlil, institutsional ko‘rsatkichlar tizimlashtirilishi hamda kuchli va cheklovchi omillarni tuzilmaviy (SWOT-yo‘naltirilgan) baholash usullaridan foydalanildi. Natijalar ko‘rsatishicha, 2025-yilda O‘zbekistonda 45 ta ta’lim dasturi xalqaro akkreditatsiyadan o‘tgan, TOP-500 universitetlar bilan 17 ta qo‘shma dastur yo‘lga qo‘yilgan va 30 ta xorijiy OTM/filial faoliyat yuritmoqda. Shunga qaramay, xorijiy talabalar ulushi (≈0,87–1,30 %) bo‘yicha O‘zbekiston Qozog‘istondan (≈4,63 %) qariyb 5,3 barobar orqada. Maqola raqobatbardoshlikni oshirishning institutsional yo‘nalishlarini empirik asosda belgilaydi.
References
Altbach, P. G., & de Wit, H. (2020). Rethinking the relevance of international branch campuses. International Higher Education, 102, 3–5.
International Monetary Fund. (2009). Balance of payments and international investment position manual (BPM6) (6th ed.). IMF. https://www.imf.org/external/pubs/ft/bop/2007/bopman6.htm
Knight, J. (2004). Internationalization remodeled: Definition, approaches, and rationales. Journal of Studies in International Education, 8(1), 5–31.
Marginson, S. (2006). Dynamics of national and global competition in higher education. Higher Education, 52(1), 1–39.
Milliy statistika qo‘mitasi. (2025). O‘zbekiston Respublikasida oliy ta’lim. 2025/2026-o‘quv yili [Press-reliz]. Toshkent. https://stat.uz/img/news/olij-talim-lotin_p44563.pdf
Nye, J. S. (2004). Soft power: The means to success in world politics. Public Affairs.
Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi. (2025). 2025-yil yakunlari bo‘yicha hisobot. Toshkent. https://gov.uz/oz/edu/news/view/112657
O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki. (2025). To‘lov balansi, xalqaro investitsion pozitsiya va tashqi qarz to‘g‘risida hisobot, 2024–2025. https://cbu.uz/en/publications/balance-of-payments/
The Astana Times. (2025, June). International student enrollment in Kazakhstan hits record high. https://astanatimes.com/2025/06/international-student-enrollment-in-kazakhstan-hits-record-high
World Federation for Medical Education. (2023). WFME recognition programme: Standards and criteria. WFME. https://wfme.org/accreditation/recognition-programme/