Keywords
Abstract
Tuproq unumdorligi o‘simliklarni zarur mineral oziqa elementlari bilan muvozanatli ta’minlash, ularning tuproqdagi harakatchan shakllari va o‘zaro nisbatlarini boshqarish bilan chambarchas bog‘liq.O‘simliklarning mineral oziqlanishida azot, fosfor, kaliy, kalsiy, magniy va oltingugurt kabi makroelementlar hamda temir, rux, mis, marganes, bor va molibden kabi mikroelementlar muhim fiziologik va biokimyoviy funksiyalarni bajaradi. Biroq elementlarning tuproqdagi mavjudligi faqat ularning umumiy miqdori bilan belgilanmaydi.Ularning o‘zaro ta’siri, ya’ni antagonistik yoki sinergik munosabatlari ham o‘simlik tomonidan oziqa elementlarining o‘zlashtirilishiga katta ta’sir ko‘rsatadi.Antagonizm bir elementning ortiqcha miqdori boshqa elementning o‘zlashtirilishini yoki metabolik faoliyatini cheklashi bilan namoyon bo‘ladi. Mazkur maqolada makro- va mikroelementlarning o‘zaro agroximyoviy munosabatlari, ularning tuproqdagi mavjudligi va o‘simlik tomonidan o‘zlashtirilishiga ta’siri tahlil qilinadi.
References
1. Yagodin B.A., Jukov Yu.P., Kobzarenko V.I. Agrokimyo. - M.: Kolos, 2002. - 584 b.
2. Kabata-Pendias A., Pendias X. Tuproq va o‘simliklardagi mikroelementlar. - M.: Mir, 1989.
3. Dobrovolskiy G.V., Nikitin Ye.D. Tuproq ekologiyasi. - M.: Moskva universiteti nashriyoti, 2012.
4. Yakimenko V.N. Tuproq-o‘simlik tizimida kaliyning boshqa kationlar bilan o‘zaro ta’siri. // Agrokimyo. - 2021. - № 6.
5. Yakimenko V.N. Kaliyning tuproqlar tomonidan fiksatsiyasi va uning o‘simliklarning mineral oziqlanishidagi ahamiyati. // Agrokimyo. - 2023. — № 3.
6. Nazarova Ye.A. Makro va mikroelementlarning o‘zaro ta’sirini hisobga olgan holda o‘simliklarning mineral oziqlanishini optimallashtirish. - "Agrokimyo" mutaxassisligi bo‘yicha dissertatsiya ishi.
7. Jarkova O.V. Tuproq-o‘simlik tizimidagi mikroelementlar miqdorini agrokimyoviy baholash. — Dissertatsiya tadqiqoti.
8. O‘simlikshunoslikda oziq elementlarining o‘zaro ta’siri va o‘g‘itlarning samaradorligi. Agrokimyo va mineral oziqlanish bo‘yicha materiallar