Keywords
Abstract
Mazkur ilmiy maqolada stomatologik davolash jarayonida uchraydigan tibbiy xatolarni sud-tibbiy ekspertiza qilishning nazariy va amaliy jihatlari tahlil qilinadi. Stomatologiya amaliyoti o‘ziga xos murakkabligi, ko‘p bosqichli klinik yondashuvni talab qilishi, shuningdek, shifokor va bemor o‘rtasidagi huquqiy munosabatlar keskinlashib borayotgani bilan ajralib turadi. Shu sababli stomatologik muolajalar davomida yuzaga keladigan noxush holatlar, asoratlar va shikastlanishlarning sababini aniqlashda sud-tibbiy ekspertiza muhim o‘rin tutadi. Sud-tibbiy ekspertiza jarayonida asosiy e’tibor sabab-oqibat bog‘liqligini aniqlashga qaratiladi. Ya’ni, stomatologik aralashuv natijasida yuzaga kelgan zarar (og‘ir yoki yengil tan jarohati, funksional buzilish, doimiy nuqson, infeksion asoratlar, estetik zarar, hayot uchun xavfli holatlar)ning aynan tibbiy xato natijasi ekanligini isbotlash ekspertiza uchun markaziy masala hisoblanadi. Shu bilan birga, muolaja asoratlari va tibbiy xatolar o‘rtasidagi chegarani to‘g‘ri ajratish, klinik holatning murakkabligi hamda individual anatomik xususiyatlarni hisobga olish ekspert xulosasining obyektivligini ta’minlaydi. Ushbu ilmiy ish natijasida stomatologik tibbiy xatolarni oldini olish bo‘yicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqish, sud-tibbiy ekspertiza jarayonini takomillashtirish, hujjatlashtirish madaniyatini oshirish hamda shifokorlarning huquqiy savodxonligini kuchaytirish zarurligi asoslab beriladi. Mazkur maqola stomatologiya, sud-tibbiyot ekspertizasi va tibbiy huquq yo‘nalishida ilmiy-amaliy ahamiyatga ega bo‘lib, klinik amaliyotda hamda sud jarayonlarida ekspertiza sifatini oshirishga xizmat qiladi.
References
1. Abduazizov A.A., To‘xtayev B.B. Sud tibbiyoti va tibbiy huquq asoslari. – Toshkent: “Yangi asr avlodi”, 2020. – 312 b.
2. Karimov M.K., Raximov S.S. Stomatologiyada asoratlar va ularni oldini olish. – Toshkent: “Tibbiyot nashriyoti”, 2019. – 248 b.
3. Askarova Z.Z., Qodirov U.Sh. Tibbiy amaliyotda professional xatolar va ularning sud-huquqiy bahosi. – Samarqand: SamDTU, 2021. – 176 b.
4. Husanov A.Sh., Abdullayev O.A. Sud-tibbiy ekspertiza: nazariya va amaliyot. – Toshkent: “Fan va texnologiya”, 2018. – 384 b.
5. Ne’matov I.N., Jo‘rayev F.B. Yuz-jag‘ jarrohligi va stomatologik shikastlanishlar. – Toshkent: “O‘zbekiston”, 2020. – 290 b.
6. Borovskiy E.V., Leontyev V.K. Terapevticheskaya stomatologiya. – Moskva: GEOTAR-Media, 2016. – 928 s.
7. Maksimovskiy Yu.M., Mitronin A.V. Xirurgicheskaya stomatologiya. – Moskva: GEOTAR-Media, 2017. – 640 s.
8. G‘ofurov N.A., Raximova D.M. Tibbiy hujjatlashtirish va shifokor mas’uliyati. – Toshkent: “Ilm ziyo”, 2022. – 210 b.
9. Kiselnikov A.I., Raxmanov A.S. Sudebno-meditsinskaya ekspertiza v stomatologii. – Sankt-Peterburg: SpetsLit, 2018. – 224 s.
10. Orekhova L.Yu., Shul’gina N.V. Parodontologiya: klinik tavsiyalar va davolash algoritmlari. – Moskva: MEDpress-inform, 2019. – 352 s.
11. Malamed S.F. Handbook of Local Anesthesia. – 7th ed. – St. Louis: Elsevier, 2020. – 416 p.
12. Hargreaves K.M., Berman L.H. Cohen’s Pathways of the Pulp. – 12th ed. – St. Louis: Elsevier, 2021. – 928 p.
13. Ingle J.I., Bakland L.K., Baumgartner J.C. Ingle’s Endodontics. – 7th ed. – Hamilton: BC Decker, 2019. – 1400 p.
14. Peterson L.J., Ellis E., Hupp J.R., Tucker M.R. Contemporary Oral and Maxillofacial Surgery. – 7th ed. – St. Louis: Elsevier, 2018. – 720 p.
15. World Health Organization. Patient Safety: Global Action on Patient Safety. – Geneva: WHO, 2021. – 68 p.