Abstract
Maqolada bo‘lajak tarbiyachilarni katta maktabgacha yoshdagi bolalarning tanqidiy fikrlashini rivojlantirishga tayyorlashning xorijiy tajribasi qiyosiy tahlil qilingan. “Bolalar uchun falsafa”, Reggio Emilia, HighScope va “Tools of the Mind” yondashuvlari hamda Finlyandiya maktabgacha ta’lim dasturi tarbiyachi roli, asosiy usullar va bo‘lajak tarbiyachi egallashi lozim bo‘lgan ko‘nikmalar bo‘yicha solishtirilgan. Ushbu tajribani O‘zbekiston maktabgacha ta’lim tizimiga moslashtirish imkoniyatlari va cheklovlari, jumladan, madaniy omillar tahlil qilinib, bo‘lajak tarbiyachilarni tayyorlash mazmuniga oid takliflar ishlab chiqilgan.
References
O‘zbekiston Respublikasining “Maktabgacha ta’lim va tarbiya to‘g‘risida”gi Qonuni. 2019-yil 16-dekabr, O‘RQ-595-son // Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. – URL: https://lex.uz/docs/4646908.
2. “Ilk qadam” maktabgacha ta’lim tashkilotlarining davlat o‘quv dasturi. Takomillashtirilgan ikkinchi nashr. – Toshkent, 2022.
3. Maktabgacha ta’lim tashkiloti pedagogining kasbiy standarti. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 8-iyuldagi qarori bilan tasdiqlangan.
4. Rayimqulova M.A. Maktabgacha tayyorlov yoshdagi bolalarda tanqidiy fikrlashni rivojlantirish texnologiyalarini joriy etishning zamonaviy tendensiyalari // Mirzo Ulug‘bek nomidagi O‘zbekiston Milliy universiteti ilmiy jurnali “O‘zMU xabarlari”. – Toshkent, 2024. – № 1/5. – B. 164. – URL: https://journals.nuu.uz/index.php/actanuuz/article/view/13190/8398.
5. Выготский Л.С. Мышление и речь. – М.: Лабиринт, 1999.
6. Bodrova E., Leong D.J. Tools of the Mind: The Vygotskian Approach to Early Childhood Education. – 2nd ed. – Upper Saddle River, NJ: Pearson, 2007.
7. Edwards C., Gandini L., Forman G. (eds.) The Hundred Languages of Children: The Reggio Emilia Experience in Transformation. – 3rd ed. – Santa Barbara, CA: Praeger, 2012.
8. Finnish National Agency for Education. National Core Curriculum for Early Childhood Education and Care 2018. – Helsinki, 2018.
9. Gorard S., Siddiqui N., See B.H. Philosophy for Children: Evaluation Report and Executive Summary. – London: Education Endowment Foundation, 2015.
10. Hohmann M., Weikart D.P., Epstein A.S. Educating Young Children: Active Learning Practices for Preschool and Child Care Programs. – 3rd ed. – Ypsilanti, MI: HighScope Press, 2008.
11. Lipman M. Thinking in Education. – 2nd ed. – Cambridge: Cambridge University Press, 2003.
12. Rayimqulova M.A. BO‘LAJAK TARBIYACHILARNI MAKTABGA TAYYORLOV GURUH BOLALARINING TANQIDIY FIKRLASHINI RIVOJLANTIRISHGA METODIK TAYYORLASHNI TAKOMILLASHTIRISH. “Tanqidiy nazar, tahliliy tafakkur va innovatsion g‘oyalar” nomli respublika konferensiyasi. https://phoenixpublication.net/index.php/TANQ/article/view/14652